Krasulje Inter Aktivno

Opsti izgled i vazne karakteristike

Muflon je velika plemenita i dlakava divljac, visokog lova, jedna vrsta supljorogih papkara i prezivara iz roda ovaca. Muzjak se naziva muflon, zenka ovca, a mladunce janje. U povoljnim prehrambenim i drugim uvjetima stanista muflon narste u duzinu od 125 - 130 centimetara. Rep mu je veoma kratak, duzine od 6 - 10 cm. Visina mu se krece od 65 - 75 cm. Tjelasna masa mu iznosi od 40 - 50 kilograma, ovisno od stanista boravka. Zenke /muflonke ili ovce/su pretezno manje i lakse od muzjaka, tezina im se krece od 30 - 35 kg. Muflon je prezivar i zubalo mu je sastavljeno od 32 zuba: 6 sjekutica /samo u donjoj vilici/, 2 ocnjaka, 12 predkutnjaka i 12 kutnjaka. Kondilo - bazalna duzina lobanje varira od 210 - 235 mm. Tijelo muflona je snazno, zbijeno, sa razmjerno kratkim, snaznim nogama. Glava muflona je relativno mala, na ceonoj strani se redovno nalaze karakteristicni unazad povijeni polukruzni rogovi, duzine do 90 cm. Rogovi kod muflona su stalni, rastu tokom cijelog zivota, u mladosti znatno intenzivnije nego kod starijih primjeraka, kao sto je to slucaj i kod ostalih bovida, a na njima cijelom duzinom jasno se ocituju godisnji prstenovi /godovi/, po kojima se lahko moze odredivati starost jedinke. Na poprecnom presjeku rogovi imaju trouglast izgled. Vrat mu je kratak, srazmjerno debeo i snazan. Tjelo muflona pokriveno je kratkom, ostrom i uz tijelo cvrsto prileglom dlakom, koje se sastoji od tri vrste dlake i to: od podlake /vunasta dlaka za odrzavanje toplote/, osje i strunasta dlaka. Ovakav dlakavi pokrov imaju samo u toku zime, dok ljetnu dlaku krzna nosi dosta kracu, od maja do augusta. Dlaka se mjenja svake godine. Donji dio vrata kod muflona obrastao je nesto duzom dlakom i cini neku vrstu grive. Osnovna boja dlake ljeti kod muflona je kestenjasta, a zimi je znatno tamnija, tamno-sive je boje. Glava, grudi, prednje noge i unutrasnja strana zadnjih nogu su nesto tamniji, a rep je potpuno bijel. Kod muzjaka, sivi ljetni pojas iznad bokova zimi postaje bijel: ljeti "sivo sedlo" zimi postaje potpuno bijelo. Nakon pete godine zivota oko usta, ociju i cela formira se rub bijelih dlaka koje su svake naredne godine sve izdrazenije. Odrastao muzjak /muflon/ ima izdrazene i vidljive testise i cuperak dlake na donjoj strani trbuha oko spolnog organa koji se naziva "pinsel", a poslije trece godine duzina mu je od 4 - 6 cm, ovisno od starosti grla. Noge, a posebno papci kod muflona po svojoj kostanoj gradi prilagodeni su uvjetima i nacinu zivota u surovim kamenitim stanistima. Na nogama se nalaze vrlo jaki, sastavljeni od nekoliko roznatih slojeva, od kojih je spoljasni najtvrdi. Papci mu neprekidno rastu, ali se istovremeno i trose. Zenka /ovca/ ima vime s cetri sise. Muflon ima vrlo dobro i ostro razvijeno cula vida, sluha i njuha /mirisa/. Oci su srazmjerno velike, iskazuju umiljatost. Njuh ima izvaredan pa redovito koristi strujanje vjetra o cemu lovac mora strogo voditi racuna prilikom suljanja u lovu.

Porijeklo i zivotni prostor

Muflon rasprostranjena je u djelovima SAD, juzne Amerike, Argentine, Azije i Evrope. Na prostorima Evropi se najvise nalazi na visinskim  /planinskim/ podrucjima Alpa u Austriji, Italiji, Njemackoj, Francuskoj, Ceskoj, Slovackoj, Madarskoj i nekim dijelovima Balkana. Vodeca zemlja po uzgoju muflona je Ceska, kako po broju tako i po kvalitetu ove lovne divljaci. Kod nas u Bosni i Hercegovini muflon je introduktovan 70-tih godina ovog vijeka na podrucije Trebinja, Stoca, Neuma, Grabovice, /Cvrsnica/ i Koprivne. Unosenje ove plemenite lovne divljaci bilo je uspjesno, prema predratnim procjenama strucnjaka. Zivotni prostor muflona su visoke planinske mjesane sume, stjene, klisure, kanjoni, planinske rudine sa nadmorskom visinom od 600 - 1500  metara. Ljeti se penje do granice snijega, a zimi se spusta na nize nadmorske visine. Muflon je veoma plasljiva i oprezna zivotinja. Zive u manjim ili vecim stadima /krdima/. Stada su sastavljena od mladih jedinki koja predvodi starija ovca. Kada stado ovci i janjadi dostigne broj od 20 - 30 jedinki, iz krda se izdvaja najstarija ovca pracena proslogodisnjim janjcima. U narednom periodu iz ovog krda se formira novo stado. Muska stada muflona su manja od zenskih stada koji broje nekoliko jedinki, a tokom zime formiraju velika stada /krda/ koja broje ponekad do stotinjak jedinki. Mufloni su aktivni u sumrak i tokom noci do predzoru, u toku dana borave na nekom skrovitom mjestu.

Nacin ishrane

Mufloni u nacinu ishrane su se prilagodila uslovima svoga stanista. U ishrani nije izbirljiva. Jede sve vrste planinskog bilja i trava, a takoder brsti lisce, pupove i mlade izbojke planinskog drveca. Muflon tokom susnog ljeta nedostatak izvorske vode u visokim planinama i krsovima nadomjescuje rosom. Zimi se hrani i lisajem, mahovinom, korom i iglicama cetinara. Mufloni kao prezivari imaju burag i zucnu kesicu. Izmet je u obliku nesto izduzenih bobica i samo vrlo iskusnom poznavatelju uocljive su neznatne razlike izmedu muzjaka i zenke. Njihov izmet dosta je slicn izmetu divokoze, srne i domace ovce.

Parenje i gravidnost

U lovackom zargonu parenje muflona se naziva "mrkanje". Za vrijeme parenja mufloni se oglasavaju blejanjem /slicno domacim ovcama/, a kada se uznemire i vrlo prodornim zvizdanjem /muzjak/. Parenje otpocinje krajem oktobra, a zavrsava krajem novembra. U vrijeme parenja mufloni medusobno vode zestoke okrsaje /na zivot i smrt/ pa se cesto ove borbe zavrsavaju tragicno po slabijeg. Muflon je poligami muzjak, sposoban za rasplod nakon jedne godine, ali muzjaci efektivno sudjeluju u parenju nakon navrsenih dvije godine zivota. Sto znaci da jedan muzjak oplodi od 3 - 5 zenki. Zenka spolnu zrelost stice poslije jedne i pol godine. Gravidnost muflonke traje od 147 - 161 dana. U martu ili aprilu ovca janji jedno rijede dvoje mladih, koji su sposobni odmah po rodenju da slijede svoju majku, sisu je 6 mjeseci, a nakon toga se osamostaljuju, ali ostaju uz majku. Raspoznavanje spolova kod jaradi je u prvim mjesecima zivot gotovo nemoguce.

Zivotni vijek

Muflon zivi od 12 - 18 godina. Starost kod muflona se moze utvrditi po zubima od februara do marta pete godine starosti, kada muflon dobivaju sve zube, pa se poslije tog vremena starost moze utvrditi samo po starosnim godovima na rogovima.

Prirodni neprijatelji

Muflon ima veliki broj prirodnih neprijatelja, a najcesci su: kurjaci vukovi i neki orlovi. Za mlade najveci neprijatelji su: kune i orlovi koji lako dolaze do plijena. Mnoge divokoze stradaju od snijeznih usova.

Lov

Lovna sezona na muflone pocinje 16. septembra i traje do 5 decembra. Muflon je veoma cijenjena i atraktivna lovna divljac visokog lova. Po ocjeni mnogih lovaca lov na muflone spada u najnaporniji lov koji od lovaca zahtjeva izdrzljivost, veliku fizicku spremnost, vrhunsku opremu  i oruzje, a za vodica poznavanje divljaci, njenih navika, dobru procjenu vrijednosti odabranih grla, te poznavanje pokaza divljaci nakon hica i pogotka. Lov na muflona se u vecini slucajeva obavlja suljanjem /prikradanjem/, posebno u vrijeme parenja /"mrkanja"/, kada iz svojih skrovitih mjesta izlaze stari, trofejno najvredniji mufloni. Za ovaj lov je najbolje koristiti lovacko oruzije, kalibra 6,5 x 57 ili 6,5 x 68, a mogu se koristiti i druga lovacka oruzija sa olucenim cijevima, ali moraju udovoljiti minimalnim uvjetima iz Pravilnika /najmanja dopustena energija na 100 metara 2000 zula, najmanja tezina zrna 4,80 grama i najveca dopustena daljina za odstrel je 200 metara/. Trofej kod muflona predstavljaju rogovi.

Meso

Muflon ima veoma ukusno meso koje je jako cijenjeno, a posebno kod mladih primjeraka, kod mnogih lovaca koji je love i koriste u svome kulinarstvu kao delikatesu. Tokom zimskog perioda stariji primjerci su veoma dobri za susenje mesa, jer im je suseno meso jako ukusno i kvalitetno.

Recept

Odresci od mladog muflona na rostilju:

- 150 grama od buta /4 odreska/

- 2 kasike ulja

- 1 kascica smrvljene kadulje

- 1 kascica mljevenog bibera

- 1 kascica crvene paprike

- 100 grama maslaca

Odrezati cetri komada od buta, ocistiti od zilica i tetiva, namazati smjesom od ulja kadulje i crvene paprike. Poslagati na pleh i pustiti da ostoji jedan sat na hladnom. Zagrijati rostilj, premazati resetke uljem i peci odreske sa obe strane po 3-4 minute uz prevrtanje . dignuti ih na topao pleh i posoliti. Predhodno naciniti maslac, formirati loptice i pustiti da se stisnu u hladnjaklu. Odreske sluziti uz maslac, przeni kompir i salatu po ukusu.

Budi prvi sa komentarem

Samo regristrovani mogu pisati komentare.
Molim uloguj se ili regristruj se.

Powered by AkoComment Tweaked Special Edition v.1.4.6
AkoComment © Copyright 2004 by Arthur Konze - www.mamboportal.com
All right reserved